Żuraw samojezdny kołowy może poruszać się po drogach publicznych samodzielnie jeśli spełnia normy dopuszczenia do ruchu drogowego – dotyczy to maszyn o masie całkowitej do 40 ton i szerokości do 2,55 m. Większe żurawie kołowe i all-terrain wymagają zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego oraz pilotowania przez pojazdy eskortujące. Żurawie gąsienicowe nigdy nie mogą poruszać się samodzielnie po drogach publicznych – wymagają transportu na niskopodwoziach. Żurawie samowznoszące transportowane są na przyczepie i nie dotyczą ich przepisy o ruchu drogowym dla maszyn samojezdnych.
Przepisy drogowe dotyczące żurawi kołowych
Podstawą prawną jest Ustawa Prawo o ruchu drogowym oraz Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów. Żuraw kołowy zarejestrowany jako pojazd specjalny może poruszać się po drogach publicznych jeśli masa całkowita nie przekracza wartości dopuszczalnych dla danej klasy drogi (zazwyczaj 40 ton dla dróg krajowych) a wymiary gabarytowe mieszczą się w normach.
Żurawie kołowe małe i średnie (25–50 ton) są projektowane tak aby spełniać normy drogowe w konfiguracji transportowej – wysięgnik złożony wzdłuż ramy, przeciwwaga zdemontowana lub ograniczona. Maszyny powyżej 50 ton często przekraczają dopuszczalne masy nawet w konfiguracji transportowej i wymagają zezwoleń.

Zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego
Gdy żuraw kołowy przekracza dopuszczalne parametry drogowe, wymagane jest zezwolenie na przejazd pojazdu nienormatywnego wydawane przez GDDKiA lub zarządcę drogi lokalnej. Zezwolenia kategorii I (masa do 40 ton, szerokość do 3 m) można uzyskać roczne – upraszcza to logistykę dla firm dźwigowych. Zezwolenia kategorii II–VII dla cięższych i szerszych maszyn wymagają indywidualnych przejazdów z pilotem.
Koszt zezwolenia wynosi od kilkudziesięciu do kilku tysięcy złotych. Pilotowanie przez pojazdy eskortujące kosztuje 300–1000 zł za pojazd za przejazd. Przy planowaniu dużego projektu budowlanego koszty transportu żurawia mogą stanowić znaczącą część łącznych kosztów wynajmu.
Transport żurawi gąsienicowych – tylko na niskopodwoziach
Żurawie gąsienicowe nie mogą poruszać się po drogach publicznych – gąsienice niszczyłyby nawierzchnię. Każdy przejazd wymaga specjalistycznego transportu niskopodwoziowego. Dla małych żurawi gąsienicowych (do 60 ton) wystarczy standardowy niskopodwozie 60–80 ton. Większe maszyny wymagają zestawów modułowych i często muszą być demontowane na kilka ładunków.
Koszty transportu żurawia gąsienicowego są wysokie i stanowią istotną część budżetu projektu. Dlatego żurawie gąsienicowe są opłacalne tylko przy dłuższych projektach (kilka tygodni lub miesięcy) gdzie koszty transportu rozkładają się na dużą liczbę roboczogodzin maszyny.

Żurawie samowznoszące – transport bez specjalnych zezwoleń
Największą zaletą logistyczną żurawi samowznoszących jest transport bez żadnych zezwoleń drogowych. W pozycji transportowej mają wymiary standardowej przyczepy (szerokość do 2,5 m, długość do 8 m, wysokość do 4 m) i mogą być ciągnione przez standardowy samochód dostawczy. Dla projektów remontowych w centrum miasta to zdecydowanie łatwiejsze rozwiązanie logistyczne niż duże żurawie kołowe.
Prędkość żurawi kołowych na drogach publicznych
Żurawie kołowe jako pojazdy specjalne mogą poruszać się z prędkością do 80 km/h na autostradach lub zgodnie z ograniczeniami dla pojazdów ciężkich na innych drogach. W praktyce większość żurawi kołowych osiąga średnią 60–70 km/h na trasie – żuraw może rano pracować na jednej budowie, a po południu być już na kolejnej odległej o 200 km. Skontaktuj się z GEP Poland – szybko dostarczymy sprzęt na budowę bez skomplikowanej logistyki.
Żurawie kołowe jako pojazdy specjalne są zazwyczaj zwolnione z obowiązku stosowania tachografu jeśli nie są używane do zarobkowego przewozu rzeczy. Jednak kierowca musi posiadać prawo jazdy kategorii C gdy masa pojazdu przekracza 3,5 tony.
Tak – w konfiguracji transportowej wysięgnik musi być złożony i umocowany zgodnie z instrukcją producenta. Wysokość całkowita nie może przekraczać 4 m bez specjalnego zezwolenia. Przekroczenie tej wartości wymaga zezwolenia na przejazd ponadgabarytowy.
Żuraw kołowy powyżej 3,5 tony wymaga prawa jazdy kategorii C. Zestawy z przyczepą wymagają C+E. Prawo jazdy nie zastępuje uprawnień UDT – do obsługi urządzenia dźwigowego potrzebne są oba dokumenty.
